أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

133

قانون ( فارسى )

از : زنگ آهن ، زنگ سرب و آبى كه از پوست گردو به دست مىآيد . آرى اين نوع داروها را اگر چندين بار در روغنها بيازمايى و در عين حال داروهاى بدرقه‌كننده و نفوذدهنده را همراه آنها كنى ، مثلا با سركه يا با شراب مخلوط باشند ، شايد تا اندازه‌اى تأثيربخش شوند . اين رأى من است . شنيده‌ام كه عملى چنين هست - و بسيارى از مردم اين شنيدهء مرا تصديق مىكنند - كه اگر رگى از رگهاى درخت گردو را در اول بهار ببرند و در شيشه‌اى فرو كنند كه روغن در آن باشد و رگ درخت و روغن را - كه در شيشه‌اند - در زمين دفن كنند ، در زير خاك رگ گردو كم‌كم روغن را برمىچيند و برمىكشد و مىمكد ، طورى كه روغن در شيشه نمىماند و تنها رگ درخت گردو مىماند . وقتى كه به فصل پاييز رسيد ، باز كم‌كم رگ روغن كشيده ، روغن را پس مىدهد و بيشتر روغن به شيشه برمىگردد ؛ اين روغن برگشته از رگ ، رنگ موى خوبى مىشود . هر دارويى كه براى رنگ كردن مو آمادگى كافى داشته باشد ، بدون چندين بار تكرار كردن ، پاليدن و دوباره كار ساختنش را از سر گرفتن درست نمىشود . رنگ مويى كه ما در اين فصل خواهيم آورد ، عبارت است از رنگ سياه ، رنگ خرمائى و رنگ سفيد ؛ كه اول به قسمتى از داروهاى سياه‌گردانندهء مو مىپردازيم : حنا و وسمه به اجماع كارشناسان اين رشته دو داروى اساسى و مادر هستند . تأثير حنا و وسمه بنا بر چگونگى و گوناگونى حالت مو فرق مىكند ، نوعى مو از نوعى وسمه و حنا تأثيرپذيرتر است و براى رنگ گرفتن آمادگى بيشترى دارد . استعمال حنا و وسمه : بعضى از پژوهشگران در اين زمينه مىگويند كه بايد حنا را اول بر مو گذاشت و شست و آنگاه وسمه را به كار برد ؛ و در ميان حنامالى و وسمه‌گذارى بايد فاصلهء لازم باشد و شستن هريك از آنها وقت معينى مىخواهد . و تا شستن به تأخير افتد ، تأثير آنها بيشتر و بهتر خودنمايى مىكند . بعضى ديگر حنا و وسمه را باهم بر مو مىگذارند . اشخاصى هستند كه تنها حنا را بر مو به كار مىبرند و به رنگ سرخ مايل به زرد ( خرمايى ) اكتفا مىكنند . كسانى هستند تنها مو را با وسمه رنگ مىكنند و به رنگ نيلى دلخوشند و اكتفا كرده‌اند . - كدام وسمه‌ها خوب هستند ؟ 1 - وسمهء هندى زودتر از هر نوع وسمهء ديگر مو را رنگ مىكند ، ليكن رنگ نيلى كه مىبخشد بسيار سير است و اگر با حنا باشد رنگ خرمايى بسيار سير مىدهد . 2 - وسمهء كرمانى كه تأثير رنگ به مو دادنش كمتر از وسمهء هندى است ، ديرتر عمل مىكند و مو را به رنگ خود درمىآورد ؛ اما رنگ مو را بيشتر از آنكه نيلى كند سياه مىكند و تمايل به سياهى مو بيشتر است . كسى كه مو را با وسمه رنگ كرده است و مىخواهد آن را به رنگ قبلى و طبيعى بازگرداند و خرمايى و نيليىاش را از بين ببرد ، دفعهء دوم حنا بگيرد . هرچند قبلا همراه وسمه حنا استعمال كرده باشد ، باز حنا بر آن گذاشتن براى بار دوم رنگ نيلى را به كلى مىزدايد ؛ اما بايد اين